Excursie Rijksdienst voor Kunstdocumentatie - minor Archivistiek 216

Op dinsdag 26 april is de klas van de minor Archivistiek van de Reinwardt academie naar de Rijksdienst voor Kunstdocumentatie geweest. Deze categoriale archiefinstelling stelt zich tot doel om documentatie en archieven in eigen beheer toegankelijk te maken omtrent kunst, tentoonstellingen en kunstenaars in Nederland. Tijdens deze excursie hebben we inzicht gekregen in de bijzondere positie van het RKD binnen het archiefveld. Tijdens de excursie zijn we rondgeleid door archivaris Ramses van Bracht en Gwen. Gwen is ook een leerling van de Reinwardt Academie en heeft, net als onze klas, hetzelfde traject doorlopen

 

De bijzonderheden van het RKD

De instelling is namelijk in te delen in twee “kanten”. Allereerst de kant van de archieven en hun oorspronkelijke ordening. Dit zijn archieven die zowel actief als passief verworven zijn; dus door actief zoekwerk en door particulieren die hun documentatie kwamen aanbieden. Deze archieven worden beheerd en ontsloten; ondermeer door middel van digitale toegangen via internet. Adlib archives wordt gebruikt voor het documenteren van de gebruikte archiveringsystemen (dus: de archieven volgens hun oorspronkelijke ordening). Ontsluiting via internet gebeurt door middel van het CMS.

De andere kant van het RKD bestaat uit de afdeling Persdocumentatie. Deze afdeling kan gezien worden als de archiefvormende kant van de instelling. Het RKD verzamelt namelijk actief allerlei documentatie over kunst, kunstenaars, kunstwerken en context en bergt deze op en ontsluit deze via het eigen documentatiesysteem. Het toegankelijk maken hiervan gebeurt ook door middel van de website.

Hiermee bekleedt het RKD een bijzondere positie: het is namelijk zowel een archiefinstelling als een archiefvormende instelling.

Ook bijzonder is dat er bij het RKD zowel kunsthistorici als archivarissen werken aan de ontsluiting. Samen zorgen zij voor voldoende informatie om de archieven toegankelijk te maken voor het publiek. Inhoudelijke ontsluiting is in dit geval namelijk moeilijk los te koppelen van de feitelijke ontsluiting. Voor de inhoudelijke ontsluiting: dus de plaatsing van het archief in de context, is er namelijk kennis nodig van kunsthistorici. Voor de meer technische kant zijn er archivarissen nodig. Daarnaast speelt ook het publiek een belangrijke rol; dit kan namelijk informatie corrigeren, bijvoorbeeld door middel van eigen onderzoeken waaruit blijkt dat een datering niet klopt.

 

De definitie van archief bij het RKD

Tijdens de minor leren we dat archief “procesgebonden informatie” is, volgens de definitie van Theo Thomassen. Bij het RKD heeft de afdeling Persdocumentatie een ietwat andere interpretatie van dit begrip. Bij hen is archief namelijk de verzamelde documentatie die in het eigen informatiesysteem ingepast wordt. Archieven zijn dus meer collectie en documentatie dan procesgebonden informatie. Bij de ordening van de documentatie van de afdeling Persdocumentatie wordt de vraag beantwoord: “Waarom heeft iemand dit bijeengebracht?”

Bij de afdeling die over de daadwerkelijke archieven gaat, is archief wel procesgebonden informatie.

 

(Geschreven door Fenne Böhm en Samantha van As)

0 reacties

Plaats een reactie